Arama:

Yolculuk Adabı

İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Üçüncü bölümü olan Adetler’in ilk konusu “yolculuk adabı” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Bil ki! Yolculuk, bir çeşit hareket ve insan içine karışma halidir... Hem faydaları hem de zararları bulunur. Yolculuğa sevk eden etkenlerin içerisine ya bir kaçış hali ya da bir şeyi elde etme arzusu muhakkak vardır... Kişi, bu yolculuğu sırasında ihmal etmemesi gereken ve onu şeytana uyanlardan ayıracak şartları bilmelidir. Uyması halinde ahirette ona faydalı olacak kazançlar elde etmesini sağlayacak şartları öğrenmelidir. Biz de Allah’ın izniyle bu şartları ve davranışları iki kısım halinde zikredeceğiz.”

Evlilik Adabı

İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Üçüncü bölümü olan Adetler’in ikinci konusu evlilikle alakalıdır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Evlilik, dine yardım edici, şeytanları zelil düşürücü ve Allah düşmanının önüne gerilmiş, geçilmez ve aşılmaz bir kaledir. Yine evlilik, peygamberlerin efendisi Hz. Muhammed’in (sav) diğer peygamberlere karşı övüneceği ümmetin çoğalmasına biricik sebep ve vesiledir. Bu bakımdan evlilik, sebepleri araştırmaya, sünnet ve edepleri korumaya, maksat ve ihtiyaçları açıklamak üzere bölüm ve konuları tertip etmeye en fazla yakışan bir konudur.” Bu kitap, evlenme edeplerinde

Ticaret ve Kazanç Adabı

“Dürüst tüccar, kıyamet günü sıddıklar ve şehitlerle beraber haşredilir.” (Hadis-i Şerif) İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Üçüncü bölümü olan Adetler’in üçüncü konusu “ticaret ve kazanç adabı” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Allah, ahireti mükafat ve ceza, dünyayı ise kazanç sağlamak maksadıyla koşuşturulan bir yer haline getirmiştir. Kişinin dünya içerisindeki koşuşturmacası sadece ahiret için değil, aynı zamanda geçim ihtiyaçlarını sağlamak maksadıyla da olmalıdır. Aksine, dünyevi ihtiyaçlarını karşılamak kişiye ahiret günü bir bakıma yardımcı olur. Çünkü dünya, ahiretin tarlasıdır... İşte biz de bu bölümde ticaret ve meslek adabını, dinimizce belirlenmiş olan kazanç sağlama yollarını ele alacağız ve beş bölümde bunları açıklayacağız.”

Ümit ve Korku

“Kulun kalbinde bu iki duygu (ümit ve korku) birleştiğinde, Allah ona ümit ettiğini verir ve onu korktuğu şeyden korur.” (Hadis-i Şerif) İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Dördüncü bölümü olan Münciyat’ın üçüncü konusu “ümit ve korku” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Ümit ve korku, Allah’a yakınlık elde etmiş kulların kendisiyle övülen makamlara uçtuğu iki kanattır. Kendisiyle ahiret yolundaki bütün zorlu tepelerin aşıldığı iki vasıtadır. Ümitten yoksun insan, Rahman’ın yakınlığına ve uzak, yükü ağır, etrafı kalplerin hoşlanmayacağı ve azalara meşakkat verecek şeylerle çevrili olan cennetlerin nimetlerine ulaşamaz. İnsanı, etrafı türlü şehvetlerle ve ilgi çeken lezzetlerle çevrili cehennem ateşinden, acıklı azaptan korkutma kamçısı ve şiddetli kınamalardan başkası uzaklaştıramaz. O halde ümit ve korkunun hakikatini, faziletini ve birbirine zıt ve çekişmeli olmalarıyla birlikte aralarını birleştirme yolunu açıklamak gerekir. Biz ümit ve korkuyu bir konuda, iki başlık altında...

Sabır ve Şükür

Sevgili arkadaşım! İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Dördüncü bölümü olan Kurtarıcı Şeyler’in ikinci konusu “sabır ve şükür” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “İmanın iki parçası vardır. Bir parçası sabır, diğer parçası da şükürdür. Nitekim bu hususla ilgili rivayetler gelmiş, haberler buna şahit olmuştur. Sabır ile şükür, Allah’ın sıfatlarından iki ve en güzel isimlerinden iki tanesidir. Nitekim Allah (cc) kendi zatına Sabûr ve Şekûr ismini vermiştir... Sabır ve şükrü bilmekten uzak kalmak demek, kimin imanlı olduğunu bilmekten ve imanın ne olduğunu idrak etmekten uzak kalmak demektir. Bu itibarla sabır ve şükrü izah etmeye ne kadar da ihtiyaç vardır! Allah’ın izniyle biz, sabır ve şükrü birbirlerine olan bağları sebebiyle tek kitapta izah edeceğiz.”

Sünnet Savunması

İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Dördüncü bölümü olan Kurtarıcı Şeyler’in yedinci konusu “niyet, ihlas ve sıdk” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Allah’a (cc) itaati murat eden her kul için ilk görev, marifeti elde etmek için niyeti öğrenmektir. Sıdk ve ihlasın hakikatini anladıktan sonra onu tashih eden de ameldir. Sıdk ve ihlas, kişiyi kurtuluşa ulaştıran vesilelerdir. Biz bu kitapta niyet, sıdk ve ihlasın manalarını şu üç bölümde zikredeceğiz: • Niyetin ve manasının hakikati • İhlas ve hakikatleri • Sıdk ve hakikati.”

Murakabe ve Muhasebe

İmam-ı Gazâlî’nin en büyük eseri olan İhyâu Ulûmi’d-Din, Müslümanlar için her dönem ilk akla gelen başvuru kaynağı olmuş ve bu esere büyük güven duyulmuştur. Yüzyıllar boyunca Müslümanların ellerinden düşmeyen ve kitaplıklarında baş köşede duran bu rehber nitelikli büyük eseri şimdi yepyeni bir formatla sizlere sunuyoruz. Eserin içinde yer alan konuların her biri, orijinal anlatımı asla bozulmadan, akıcı ve duru bir dil kullanılarak çevirisi yapıldı ve başlı başına birer kitap haline getirildi. İhyâu Ulûmi’d-Din, dört ana bölümden ve her bölüm de onar konudan oluşmaktadır. Dördüncü bölümü olan Kurtarıcı Şeyler’in sekizinci konusu “murakabe ve nefs muhasebesi” hakkındadır. İmam-ı Gazâlî şöyle der: “Basiret sahipleri, evvela nefislerini müşarata (şart koşmak), sonra murakabe (gözetme/otokontrol), sonra muhasebe (nefsi hesaba çekme), sonra muakabe (cezalandırma), sonra mücahede (gayret) ve sonra muatebe kınama) ile terbiye etmişlerdir. Dolayısıyla onlar için murabatayla ilgili olarak altı makam ortaya çıkmaktadır. Elbette o makamları izah etmek, hakikat ve faziletlerini, oradaki amellerin tafsilini beyan etmek, o Muhasebenin esasını belirtmek gerekir. Fakat her hesap bir şart ve murakabeden sonradır. Eğer ortada bir zarar ve ziyan varsa, bunun hemen akabinde muatebe ve muakabe (azar ve ceza) gelir. İşte biz burada tüm bu makamları detaylı bir şekilde açıklayacağız.”

Ruhumun İlacı Kelimei Şahadet

Bu kitap, duygusal öğrenme çağındaki çocukların gelişim düzeyleri göz önünde bulundurularak ve çocukların temel dinî bilgileri kolayca ve severek öğrenmelerine yardımcı olmak amacıyla hazırlanmıştır. Çocuklara bu dönemde öğretebileceğimiz temel dinî bilgiler, onların günlük yaşamda yaşadıkları olaylar ve hikâyeler ile desteklenmiştir. “Ruhumun İlacı” serisinin ilk kitabında, Allah’a ve Peygamberimize iman konusuna değinilmiştir. Kelime-i şehâdetin anlamı ve hikmetlerinin anlatıldığı “Ruhumun İlacı Kelime-i Şehâdet”, çocuklarınızın elinden bırakmak istemeyeceği başucu kitabı olacaktır.

Ehl-i Sünnet

Günümüzde Müslümanların yaklaşık yüzde seksen üçünü oluşturan "Ehl-i Sünnet ve'l-Cemaat" İslâm dünyasının ana gövdesini teşkil etmektedir. Bu sebeple hakkında geniş bir külliyat söz konusu olan bu mezhebin doğru tanınması büyük önem arz etmektedir. Ülkemizde yaşayan Müslümanların kahır ekseriyetinin de mezhebi olan bu mezhebin önemli gördüğümüz hususiyetlerini anlattığımız bu çalışmamızda okuyucu aşağıdaki soruların cevaplarını bulacaktır: • Ehl-i sünnet düşüncesine kaynaklık eden Ehl-i hadis ve Ehl-i re'y'in temel karakteristikleri nelerdir? • Ehl-i sünnet'in oluşumundaki siyâsî süreç nasıl ilerlemiştir? • İmam-ı A'zam Ebû Hanîfe'nin Ehl-i sünnet kelâmının oluşumundaki rolü nedir? • Ehl-i sünnet kelâm ekollerinin kurucuları Eş‘arî ve Mâtürîdî'nin Ehl-i sünnet'e katkıları nelerdir? • Eş‘arî ve Mâtürîdîlere göre Ehl-i sünnet kavramı kimleri ifade eder? • Ehl-i sünnet kelâm mezheplerinin ahlâk anlayışı nasıldır? • Ehl-i sünnet kimliğin siyaset alanına yansıması nasıl olmuştur? • Bir bilgi kaynağı olarak hadis Ehl-i sünnet âlimlerine ne ifade eder? • Ehl-i sünnet fıkıh kitaplarında Ehl-i sünnet kavramı kimleri işaret eder? • Kelâm-Felsefe ilişkisine Ehl-i sünnet'in bakış açısı nasıldır? • Çağdaş Selefîler Mâtürîdîlik üzerinden Ehl-i sünnet kelâmcılarına hangi eleştirileri yöneltmektedir?

Farklı Yönleriyle İslam'da Aile

Muhabbet, tek damlası bir denizi mayalayabilecek bir cevher, kabuk bağlamış yaraları iyileştirebilecek bir merhem, dağınık kalpleri kaynaştırmaya muktedir bir kalem gibidir. Ailede muhabbet, su gibi davranışlara sirayet edip onları güzelleştirebilecek yegâne iksirdir. Her bedene uyan muhabbet evliliğin zemini, adalet ve sadakat onu ayakta tutan direkler, istikamet savrulmaları engelleyen bir dümen, kanaat ve sabır onu saldırılara karşı koruyan kalkan gibidir. Rengini Kur'an ve Sünnetten alan aile çocuklarımızı ve gençlerimizi her türlü tehlikeye karşı koruyabilecek yegâne kaledir.

Günümüzde Gençlik Problemler ve Çözüm Önerileri

İnsan hayatının çocukluk, gençlik, yetişkinlik, yaşlılık gibi evreleri olduğu bilinmektedir. Bunların arasında gençlik dönemi önemli bir yer tutar. Gençlik dönemi hızlı geçen, nasıl geçtiği belli olmayan, bazıları için pişmanlıklarla dolu olan bir evredir. Gençlik, çocukluk ile yetişkinlik arasında yer alan bir dönemdir. Bu dönem genel olarak 12 – 24 yaşları arasında biyolojik, psikolojik, bilişsel ve sosyolojik bir gelişim, bir olgunlaşma sürecidir. Gençlik döneminde çevre, büyük bir önem kazanmaktadır. Zira bu dönemde genç birey, artık anne-babanın özdeşiminden çıkıp, arkadaş, öğretmen, film karakterleri, roman kahramanları gibi özdeşim nesneleri bulmaya başlar. Bu dönemde gençlerle iyi bir iletişim kurmak, onları anlamaya çalışmak, yeterince sevgi ve değer vermek gerekir. Aksi halde gençlerde öfke, başkaldırı, içe dönüklük, evden uzaklaşma, güvensizlik vb. sorunlar oluşabilir. Öte yandan 1990’lardan sonra olumlu veya olumsuz bilgiye ulaşmak çok kolaylaşmıştır. İnternet ya da sosyal çevreden edinilen yanlış bilgiler gençlerin gelişimini olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Gençlere bilgi edinme yolları konusunda destekleyici olmak ve onlarla güvene dayalı bir iletişim kurmak önemlidir. Günümüzde gençlerin sıklıkla sosyal medyayı ön planda tuttukları, moda ve lükse düşkün ve her şeyin en iyisine sahip olma arzusunda oldukları, yeterince tutumlu olmadıkları, manevi değerlerden büyük ölçüde uzaklaştıkları, suç işlemeye ve şiddete meyilli oldukları, özellikle ders çalışmak ve ödev yapmaktan kaçındıkları, sorumluluk almak istemedikleri ve yüksek sesle konuştukları görülmektedir. Şüphesiz gençlik ve problemleri üzerine çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Çünkü gençlik, gelecektir. Geleceği inşa etmek ancak gençliği ihya etmek ve onları iyi yetiştirmekle mümkün olacaktır. Bu çalışmanın gençlik ve problemlerine farklı alanlardan uzmanların bakış açısıyla hazırlanmış olması ise çalışmanın değerini ön plana çıkartmaktadır.

İslâm Düşüncesi Kılavuzu

Elinizdeki eser, ülkemizin geleceğinde söz sahibi olacak gençlerin kimlikleri ve sorumlulukları üzerinde düşünmelerini, bir muhasebe ve değerlendirme yapmalarını sağlamak, ilmi ve manevi gelişimlerine rehberlik etmek maksadıyla hazırlanmıştır. Kitap, başta ilahiyat alanında çalışanlar olmak üzere İslâm düşüncesine ilgi duyan, okumaya, öğrenmeye, düşünmeye, üretmeye, yaşamaya ve yaşatmaya talip herkese hitap edecek bir yaklaşımla hazırlanmış, konuların tespitinde ve yazılmasında bu hususa özen gösterilmiştir. Eserde yer alan yazıların her birinde İslâm düşüncesinin farklı boyutları ele alınmış ve konuya ilişkin bütüncül bir bakış ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Din Hizmetlerinde İletişim ve Tebliğ

Elinizdeki bu eser, İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İslami İlimler alanında ve disiplinler arası bir nitelikte aynı adla yeni açılan Tezli ve Tezsiz Yüksek Lisans Programı öğrencileri için bir referans kitap olarak hazırlanmıştır. Disiplinler arası yaklaşımla dört farklı boyutta ele aldığımız bu çalışmanın tebliğ, davet ve irşat alanında nicelik ve nitelik olarak henüz yeteri kadar bilimsel çalışmanın yapılamadığı ülkemizde başkaca çalışmalara öncü olmasını ümit ediyoruz. Bu çalışmanın ayrıca İlahiyat ve İslami İlimler lisans ve lisans üstü öğrencileri ile diyanet camiasında ve milli eğitim teşkilatında görev yapan hocalar; tebliğ ve davet konusuyla ilgilenen gençler için bir müracaat kitabı olabileceğini düşünüyoruz.

Farklı Bilim Dallarından Kurana Bakış

İnsanları düşünmeye, araştırmaya, gözlem ve deney yapmaya yönlendiren Kur’an, bünyesinde hazır çözümleri barındıran bir bilgi küpü değil, kendisinden çözüm üretilen bir bilgi kaynağıdır. Bu itibarla nazil olduğu günden itibaren çeşitli ilim dalları açısından sürekli araştırılmakta ve her bir ayetinin dikkat çektiği konular üzerinde kafa yorulmaktadır. Örneğin bir fakih, Kur’an’ın ahkâm ayetlerini tefsir ederken; kelâm alanında uzmanlaşmış bir ilim adamı ise Kur’an’ın itikadî ayetlerine ağırlık vermektedir. Benzer şekilde bir sûfî, filozof, filolog, tarihçi, fen veya sosyal bilimlerin herhangi bir branşı ile ilgilenen ilim adamı da aynı yolu izleyerek kendi zaviyesinden Kur’an’ı yorumlamaya çalışmaktadır. Elinizdeki bu eser, tefsir, hadis, fıkıh, İslâm tarihi, kelâm, tasavvuf, İslâm felsefesi, ahlâk, din eğitimi, din psikolojisi, din sosyolojisi ve evrenbilim (kozmoloji) gibi on iki bilim dalında Kur’an’ın bu bilimler açısından değerini ve o bilimlere sunduğu katkıyı gündem yapmaktadır.

Delilleriyle İslâm İlmihâli

İslâm dini Allâh tarafından ilk peygamber Hz. Âdem’den (a.s.) başlayarak son peygamber Hz. Muhammed’e (s.a.v.) kadar insanları Allâh Teâlâ’nın yarattığı fıtrat üzerine ve O’na kulluktan ayrılmadan yaşayabilmeleri için vahiy yoluyla gönderdiği kutsal dindir. Bu din son haliyle Hz. Peygamber vasıtasıyla insanların hidayeti için gönderilmiş, iman, ibâdet, günlük hayat ve ahlaki boyutlarıyla yaşanmıştır. Hz. Peygamber’den emaneti devralan sahabe tevatür yoluyla tebei tabiin nesline taşımış, tebei tabiin neslinde mezhep kuran müçtehit imamlar yetişmiştir. Bunlar içinde ehli sünnet mezhepleri olan Hanefî, Mâlikî, Şâfiî ve Hanbelî mezhebi imamları Hz. Ömer, Hz. Ali, Hz. Aişe, İbn Mes’ud ve İbn Abbas gibi ilimce sahabenin ileri gelenlerinden sahih yolla fıkhî hükümleri öğrenmişler, bunları öğrencilerine yazdırarak sonraki nesillere nakletmişlerdir. Sonraki dönemlerde halkın dinî hükümleri kolay öğrenmesi için sade ve muhtasar ilmihâl (ilm-i hâl) türü eserler telif edilmiştir. İlmihâl Müslümanın bulunduğu hâle ait olan şer’î hükmü bilmesidir. Buna göre mükellef kadın-erkek, genç-yaşlı, evli-bekâr, zengin-fakir, sağlıklı-hasta, mukim-yolcu, satıcı-müşteri vb. hâllerden her hangi birinde bulunduğunda o duruma ait hükmü bilmesi ilmihali ifade eder. İlmihâller genellikle sahih kaynaklar olarak ibâdetlere dair güvenilir hükümler içermenin yanında itikad, ahlak ve günlük yaşayışa ait bilgiler de ihtiva eder. Günümüzde bu tür telifler yaygın olarak devam etmektedir. Bu eser de bu yola eklenmiş küçük bir parça olma arzusunun ürünüdür. Elinizdeki çalışma Hanefi ağırlıklı olmak üzere dört mezhebi esas alan bir ilmihal olarak hazırlanmıştır. Günümüz bilgi ihtiyacı dikkate alınarak görüşler delillerle ve hikmet nevinden izahlarla da desteklenmiştir.

Mehmed Fevzi Efendi’nin Üç Risalesi

Sultan 1. Abdülmecid döneminde Edirne Müftülüğü yapan Mehmed Fevzi Efendi’nin üç risalesinin bir araya getirilmesiyle oluşan eserde, ilk risale Hakikatü’l- Hürriye adını taşımaktadır. Osmanlı Devleti’nin modernleşme sürecinde artan hürriyet ve özgürlük taleplerinin dini sonuçlarının ele alındığı risalede bu dönemdeki insanlar ve onların tavırları altı kategoride ele alınmakta ve halkın içine düştüğü ahlaki yozlaşmaya dikkat çekilmektedir.

Hz. İbrahim ve Tevhid Mücadelesi

Hz. İbrâhim’in gerek putperest olan babasını tevhide çağırması, gerekse kavmiyle bu konuda yapmış olduğu mücadele metot olarak bizler için çok güzel örneklik oluşturduğu gibi, gerek babası için yapmış olduğu istiğfar, gerekse çocukları ve zürriyeti için yapmış olduğu dualar, gerekse de oğlu İsmail ile Ka-be’ye inşa ettiklerine Allah’a yapmış olduğu yapılan bu hizmeti kabul duası kıyamete kadar bütün mümin-ler için en güzel davranışlar olarak hatırlanacak ve ışık olmaya devam edecektir.Hz. İbrâhim birçok bakımdan incelenmesi gereken peygamberlerden birisidir. Seçkin akademisyenle-rin yapmış olduğu elinizdeki bu mütevazı çalışma da bu alana yapılmış çok önemli bir katkı olarak kabul edilmelidir.

Haberi Vahid Özelinde İslam Hukukçularının Hadis Tartışmaları

Hadis, İslam tarihi boyunca ulemanın en temel gündem maddelerinden birisi olmuş, bünyesindeki birtakım problemler nedeniyle de oldukça fazla tartışılmıştır. Hadise dair tartışmalar bugün de devam etmektedir. Lakin dün ve bugünün tartışma biçimleri arasında önemli bir farklılık söz konusudur. Zira klasik dönemde hadis tartışmaları kendi içinde tutarlı, belli bir sistematik zemin üzerinden yürütülmüşken bugün bu tartışmalar maalesef metodolojik bir zeminden yoksun bir şekilde sürdürülmektedir. Bu çalışma, haber-i vâhid özelinde fukahanın hadis tartışmaları ve bu tartışmalardan doğan hukukî neticeleri konu edinmektedir. Lakin bilinmelidir ki, haber-i vâhidle ilgili tartışmalar ve bunların fıkhî yansımaları oldukça fazladır. Bunların tümünü incelemeye kalkmak bir kitabın hacmini aşacaktır. Bu nedenle eserde haber-i vâhidle ilgili tüm tartışmalar değil, fürû-i fıkha önemli ölçüde yansıması olan tartışmalar ele alınmıştır. Dolayısıyla kapsam itibariyle kitabın konusu, haber-i vâhidin kabulüyle ilgili temel tartışmalar ve bu tartışmaların fürû-i fıkıhtaki yansımaları olmaktadır. Bu konunun seçilmesindeki temel amaç, haber-i vâhid özelinde mazideki hadis tartışmalarının mahiyetini ve neticesini ortaya koymaktır. Bu amaç, aynı zamanda İslâm ilim tarihinin bu üst düzey entelektüel tartışmasının günümüz hadis tartışmalarına ışık tutacak olması gibi bir düşünceyi de içinde barındırmaktadır.

Sünnetin İslâm’daki Yeri

Muasır Muhammed Gazâlî’nin deyişiyle “Hz. Muhammed’in (s.a.s.) sosyal, sivil ve askerî sahalarda, bütün bunlardan önce itikat ve ibadet esaslarını uygulamadaki sünneti, ebedî risaletin ayrılmayan bir parçasıdır. Çünkü nasıl su bilinen iki elementten oluşuyorsa İslâm da Kitap ve Sünnet’ten oluşmaktadır.” Yine Yûsuf Karadâvî’nin ifadesiyle “Sünnet, Kur’an’ın yaşanmış bir tefsiri, İslam’ın ise pratik ve örnek bir tatbikidir. Öyle ki Nebi (s.a.s.) tefsir olunmuş bir Kur’an ve yaşayan İslâm idi.” Elinizdeki kitap, sünnet/hadis olmadan İslâm’ın olamayacağını İmam Suyûtî’nin kaleminden ortaya koymaktadır

Somuncu Baba’nın Kırk Hadis Şerhi

Dinimizin ikinci kaynağı olan hadisler Kur’an’ı anlayıp hayata geçirmemiz için bizlere rehberlik etmektedir. Bu önemli misyon tarihin her döneminde müminler tarafından hakkıyla anlaşılmış, Allah Rasûlünün buyrukları öğrenilmeye ve bunlarla hayat tanzim edilmeye gayret edilmiştir. Ülkemizin tasavvuf büyüklerinden Somuncu Baba da aynı yolu izleyerek Allah Rasûlünün sözlerinden bir seçki oluşturarak kırk hadisi bir araya getirmiş ve her birini özlü bir şekilde açıklamıştır. Böylece insanları bilgiyle buluşturmak yanında diğer ilimler gibi tasavvufun da ikinci dayanağının hadisler olduğunu göstermiştir. Elinizdeki eser onun veciz açıklamalarını genişletmeyi, Rasûlün buyruklarının daha iyi anlaşılmasına katkı sağlamayı hedefleyen mütevazı bir çalışmadır.

Somuncu Baba Hamîdî Velî'nin Tasavvufa Dair Üç Risâlesi

Somuncu Baba diye tanınan ve irfan dünyamızın önde gelen dinamiklerinden biri olan Hamîd-i Velî Hazretleri, insanların gönüllerine dokunan, istikamet üzere yaşamalarına vesile olan ve manevî evlatlarıyla hâlâ hizmet etmeyi sürdüren bir Allah dostudur. Onun bir diğer hizmeti de tutmuş olduğu yolun ölçülerini Kur’an ve sünnet ışığında ortaya koyduğu üç risalesidir. Bu kitap onun bizlere emanet ettiği bu çalışmaları tanıtmakta ve mesajlarını günümüz insanına aktarmaktadır. Risalelerin Arapçalarını bir arada sunan bölümüyle de bu büyük insanı ülkemiz dışındaki geniş kitlelere tanıtmakta ve böylece tasavvufun merkezinde Kur’an ve sünnet olduğunu göstermektedir.

Sahih Hadis Bulunmayan Konular

Müminler için dinin iki temel kaynağı vardır. Bunlar: Allah'ın kitabı Kur'an ile bu kitabı insanlığa açıklayan Hz. Peygamber'in hadisleridir. Kur'an mütevatir olarak geldiğinden dolayı Allah katından indiği haliyle bizlere ulaştığında şüphe yoktur. Bu nedenle, birisi bir ayet okuduğunda hiç kimsenin aklına onun Allah buyruğu olup olmadığıyla ilgili şüphe gelmez. Hadislere gelince, mevcut hadis kitapları ile diğer klasik kaynaklarda yer alan tüm rivayetlerin Allah Rasûlü'nden geldiğine inanmak mümkün değildir. Münekkid hadis bilginleri bu bağlamda bizler için büyük bir hizmet gerçekleştirmişlerdir. Bazen toplu listeler yaparak bazen de ele aldıkları mevzunun gereği olarak sahih hadis bulunmayan bir konuya değinmişlerdir. Günümüzde kendini geliştirme endişesi taşıyan veya insanlara İslâm adına bir şeyler sunma sevdalısı olan her mümin, geçmiş bilginlerin bu çabalarından yararlanmak durumundadır. Zira sahih hadislere dayanarak inanmak ve konuşmak son derece önemlidir. Elinizdeki çalışma, geçmiş bilginlerin söz konusu çabalarını bir arada sunmaktadır. Bu nedenle her kitaplıkta bulunmayı hak etmektedir.

Peygamberimizin Liyakata Verdiği Önem

Allah tüm zamanlar ve mekanlar için Hz. Muhammed’i mutlak lider ve rehber olarak Müslümanların önüne koymaktadır. Nitekim Kur’an’da farklı surelere dağılmış olan yedi sayfa tutarındaki ayetler bu hususa vurgu yapmaktadır. Allah’ın buyruklarını başının tacı yapan Müslümana düşen görev de Hz. Muhammed’in hayatına odaklanmak ve oradan hayat prensipleri edinmektir. Bunlardan biri de Rasûlullah’ın görevlendirmelerde nasıl bir yöntem takip ettiğidir. Elinizdeki kitap Allah Rasûlü’nün bu yönünü ele almakta ve günümüz Müslümanlarına ihmal ettikleri önemli bir konuyu hatırlatmaktadır.

Peygamberimiz ve Arkadaşlarının Hayatında Şaka

Allah Hz. Muhammed’i, tüm zamanları ve mekanları kuşatacak şekilde insanlığın önüne “mutlak rehber” olarak koymaktadır. Bu ise onun hayatının her bir yanını değerli kılmakta dolayısıyla öğrenilmelerini gerektirmektedir. Çünkü bu sayede Müslüman, peygamberini kendisine daha bilinçli bir şekilde örnek alabilecektir. İşte elinizdeki kitap, Allah Rasûlünün çok ele alınmamış bir yönünü bir başka ifa-deyle şakanın hayatında nasıl bir yer tuttuğunu sizlere sunmaktadır. Böylece Son Elçiyi daha iyi tanımamıza, daha fazla sevmemize ve daha içten örnek almamıza hizmet etmektedir.

Peygamberimiz Çocuklarla

Allah, son elçisi Hz. Muhammed'i (sav) tüm zamanların ve mekânların rehberi olarak insanlığın önüne koymuştur. Bu nedenle O, hayatının her kesiti örnek alınacak bir elçidir. Ve bu örnekliğinde insanî ilişkiler çok önemli bir yer tutar. İşte bu çalışma, Allah Rasûlü'nün (sav) söz konusu yönünün çocuklarla olan iletişim kısmını bizlere sunmaktadır. Eser okunduğunda hem Kutlu Elçi'ye (sav) olan hayranlığımız ve muhabbetimiz artacak hem de İslam'ın tebliğ edilmesinde insan faktörünün ne kadar önemli olduğunu daha iyi kavrayacağız. En güzeli de kendi eksiklerimizin farkına varacak olmamızdır.

Modern Çağda Müslüman Kalabilmek

Allah Rasûlü’nün vefatından sonraki her dönemde Müslümanlar çağın getirdiği sorunları aşarak mümin kalabilmeyi ve bu yüce dini sonraki kuşaklara aktarabilmeyi başarmışlardır. Bu nedenle her türlü takdiri ve saygıyı ziyadesiyle hak etmektedirler. Nöbet sırası şimdi bizlerde… Önceki asırlara göre mümin kalabilmenin ve emaneti gelecek kuşaklara teslim edebilmenin zorlaştığının farkındayız. İşte elinizdeki kitap nasıl davranmamız gerektiği hususunda bir yol haritası çizerek zamanımız Müslümanına yardımcı olmayı hedeflemektedir.

Hadisçiler ve Çelişki

Farklı alanlarda pek çok kitap telif eden ansiklopedik yazarların eserlerinin önemli bir kısmında, konuların hakkıyla ele alınmaması, çelişkilerin bulunması oldukça rastlanan bir durumdur. Özellikle hadis alanında öne çıkmış ve ahlak alanında da onlarca eser yazmış müelliflerin kitaplarına baktığımızda buna daha fazla şahit oluruz. Çalışmalarının bir bölümünde hadis ilminin kuralları, rivayetlerin değerlendirilmesinde gözetilmesi gereken prensipler gibi temel hususları zikreden ve bunları uygulayan müelliflerin, başka çalışmalarında farklı bir yaklaşımla okuyucunun karşısına çıktıkları, zikrettikleri ya da uyguladıkları kaideleri kendilerinin terk ettiği görülür. Yaklaşım açısından iki gruptaki eserler değerlendirildiğinde, yazarlarının aynılığı dışında, neredeyse hiçbir benzerlik arz etmedikleri müşahede edilir. Bazen öyle olur ki, "Aynı isimde iki farklı müellifle mi karşı karşıyayız?" şüphesi bile zihinlerde uyanabilir. Elinizdeki çalışmada söz konusu tabloyu belirginleştirmek ve bunun nedenleri üzerinde durmak için iki ansiklopedik müellifin hadisçiliği ele alınmaktadır. Sünen-i Kubrâ yazarı olan ve Şâfiî mezhebinin dayandığı delilleri kaleme alan kişi olarak bilinen Beyhakî ile mevzu hadis uzmanlığı dendiğinde öne çıkan ilk isim olan İbnu'l-Cevzî, eserlerinde sergiledikleri farklı yaklaşımlarıyla okuyucuya sunulmakta, rivayetleri bazı yerlerde birtakım kriterlerle tahlile tabi tutarken başka yerlerde bu kriterleri uygulamayarak çelişkiye düştükleri gösterilmektedir. İbnu'l-Cevzî'nin Beyhakî'nin rivayet ettiği 260 hadisi mevzu saymış olması ise çelişkinin ötesinde, eleştirenle eleştirilenin birlikteliğine dönüşmektedir. Ele aldığı konu itibarıyla klasik eser okumalarında farklı bir pencere açacağı ümit edilen bu kitap, zengin içeriğiyle ilahiyat alanında çalışanlara önemli bilgiler sunmaktadır.

Hadis İlminin İncelikleri

Ashab “Yaşayan Kur’an” Hz. Peygamber’i bizzat gördüğünden ona bakarak “Kitab”ın nasıl hayata geçirileceğini anlıyor ayrıca onun açıklamalarıyla bilgileniyor, anlayamadıkları yerler olduğunda da yine ona soruyorlardı. Ancak Allah Rasûlünün vefatıyla birlikte “canlı örneklik” sonlanmış oldu. Bu noktada sahabe devreye girerek onun sözlerini ve uygulamalarını tâbiîne aktardı. Bu aktarım kuşaklar boyunca devam ederken oluşan hadis ilmi süreç içinde kemâle erip sistemleşti. Böylece bizler söz konusu ilmin usûlü, tarihi ve edebiyatı vesilesiyle rivayetleri her açıdan tahlil edebilme imkanına kavuştuk. Elinizdeki “bilgi küpü” çalışma bu alanda sizlere dikkat çekici malumat sunarken araştırma azminizi de coşturmak istemektedir.