Sûfîler Ansiklopedisi

“Bu övgüye değer kitap öyle taşkın bir denizdir ki zahiri, hakikat gemileri ve sonsuz marifetle dopdolu; bâtını, ilahî sırların açığa çıktığı mücevherlerin saklandığı binlerce mamur evi (Kabe’si, ariflerin gönülleri) olan bir şehir ve yüz taşkın denizi dürmüş bir gemidir.”
Lâmiî Çelebi’nin kaleme aldığı, Anadolu sahasında yazıldığı bilinen ilk Türkçe sûfî tabakât kitabı Fütûhu’l-Mücâhidîn, Molla Câmî’nin Nefehâtü’l-Üns min Hadarâti’l-Kuds kitabının ilaveli tercümesidir. Eserin yazılış tarihi olan 1521 yılı, Kânûnî’nin Belgrad Zaferi’ne denk düştüğü için Lâmiî, eserini Kânûnî’ye takdim etmiştir. Tercüme‑i Nefehâtü’l‑Üns adıyla meşhur olmuş bu eser, tarikat erbabının ve hakikat ashabının yaşantısını ve onların tarihsel kişiliklerini sade bir dille aktarırken makamlarını, kerametlerini ve hâllerini anlatır.